Ile wynosi ZUS dla nowego przedsiębiorcy w 2026?

Przez pierwsze 6 miesięcy (ulga na start) płacisz tylko składkę zdrowotną – ok. 314–419 zł/miesiąc. Przez kolejne 24 miesiące (ZUS preferencyjny) łączne składki to ok. 450–650 zł/miesiąc. Pełny ZUS od 31. miesiąca to ok. 1 400–1 900 zł/miesiąc.

Czym się różni ZUS preferencyjny od małego ZUS plus?

ZUS preferencyjny przysługuje przez pierwsze 24 miesiące działalności – podstawa wymiaru to 30% minimalnego wynagrodzenia. Mały ZUS plus przysługuje po tym okresie przedsiębiorcom z przychodem poniżej 120 000 zł rocznie – podstawa wymiaru zależy od dochodu.

Czy można nie płacić ZUS prowadząc JDG?

Przez pierwsze 6 miesięcy (ulga na start) możesz nie płacić składek społecznych – tylko zdrowotną. Poza tym nie ma legalnej możliwości całkowitego unikania ZUS przy JDG. Można jednak korzystać z ulg obniżających składki.

Płace i ZUS

ZUS dla Przedsiębiorcy 2026 – Kompletny Przewodnik: Składki, Ulgi i Optymalizacja

ZUS to jeden z największych kosztów prowadzenia JDG w Polsce – i jeden z najbardziej niezrozumiałych. Ten przewodnik wyjaśnia dokładnie ile płacisz, kiedy i dlaczego, jakie ulgi możesz wykorzystać i jak legalnie obniżyć składki.

TL;DR: Nowy przedsiębiorca płaci tylko składkę zdrowotną przez 6 miesięcy (ulga na start), potem obniżony ZUS przez 24 miesiące (ZUS preferencyjny), a dopiero po 30 miesiącach pełny ZUS. Mały ZUS Plus pozwala przedłużyć niższe składki przy dochodach poniżej 120 000 zł rocznie.

1. Rodzaje składek ZUS dla przedsiębiorcy

Składka	Kto płaci	Podstawa	Stawka
Emerytalna	Przedsiębiorca	Zadeklarowana podstawa	19,52%
Rentowa	Przedsiębiorca	Zadeklarowana podstawa	8,00%
Chorobowa (dobrowolna)	Przedsiębiorca	Zadeklarowana podstawa	2,45%
Wypadkowa	Przedsiębiorca	Zadeklarowana podstawa	1,67%*
Fundusz Pracy	Przedsiębiorca	Zadeklarowana podstawa	2,45%
Zdrowotna	Przedsiębiorca	Zależy od formy opodatkowania	9% / 4,9% / progi

* Stawka wypadkowa może być wyższa zależnie od PKD. Dla działalności biurowych i usługowych zazwyczaj 1,67%.

2. Ścieżka składek dla nowego przedsiębiorcy

Okres	Nazwa ulgi	Co płacisz	Orientacyjna kwota/mies.
Miesiące 1–6	Ulga na start	Tylko składka zdrowotna	~314–419 zł
Miesiące 7–30	ZUS preferencyjny	Wszystkie składki od obniżonej podstawy (30% min. wynagrodzenia)	~450–650 zł
Od miesiąca 31	Pełny ZUS lub Mały ZUS Plus	Pełne składki lub obniżone (przy przychodzie <120 tys. zł)	~800–1 900 zł

Szczegóły ulgi na start i ZUS preferencyjnego: ZUS Preferencyjny 2026 – ile wynosi i kto może skorzystać?

3. Składka zdrowotna – największa zmiana ostatnich lat

Składka zdrowotna jest obliczana inaczej w zależności od formy opodatkowania. To kluczowa różnica wpływająca na całkowite obciążenie przedsiębiorcy:

Forma opodatkowania	Podstawa składki zdrowotnej	Stawka	Możliwość odliczenia
Skala podatkowa	Dochód	9%	Brak odliczenia od podatku
Podatek liniowy	Dochód	4,9%	Odliczenie od podstawy (do limitu)
Ryczałt	3 progi przychodowe	9% od ryczałtowej podstawy	Odliczenie 50% składki od przychodu

Pełne porównanie z kwotami: Składka Zdrowotna 2026 – ryczałt, liniowy i skala podatkowa

4. Mały ZUS Plus – dla kogo i ile?

Mały ZUS Plus to możliwość opłacania obniżonych składek społecznych po wyczerpaniu ZUS preferencyjnego, jeśli przychód z działalności nie przekroczył w poprzednim roku 120 000 zł. Podstawa wymiaru zależy od faktycznego dochodu – im niższy dochód, tym niższe składki.

Szczegóły, warunki i jak złożyć wniosek: Mały ZUS Plus 2026 – warunki, kwoty i jak złożyć wniosek

5. ZUS a zawieszenie działalności

W czasie zawieszenia JDG nie płacisz składek społecznych. Składkę zdrowotną płacisz tylko jeśli nie masz innego tytułu do ubezpieczenia. To jedno z głównych narzędzi optymalizacji kosztów przy nieregularnych przychodach. Szczegóły: ZUS a zawieszenie działalności 2026

6. ZUS na B2B – freelancer kontra pracodawca

Na kontrakcie B2B płacisz ZUS samodzielnie – jako przedsiębiorca, nie pracownik. Możesz korzystać z ulg (ulga na start, ZUS preferencyjny), ale nie masz pracodawcy, który dokładałby składki. Pełne porównanie: ZUS na B2B 2026 – jakie składki płaci freelancer?

7. Jak i kiedy płacić ZUS?

Składki ZUS opłacasz co miesiąc do 20. dnia następnego miesiąca (jeśli nie zatrudniasz pracowników). Płatność przez:

Przelew bankowy na indywidualny numer rachunku ZUS (generowany po rejestracji)
Portal PUE ZUS (Platforma Usług Elektronicznych) – płatność online i składanie dokumentów
Aplikacja mobilna mZUS

8. Terminy zgłoszenia do ZUS

Na zgłoszenie do ZUS masz 7 dni od daty rozpoczęcia działalności. Formularze: ZUS ZUA (pełne ubezpieczenia) lub ZUS ZZA (tylko zdrowotne, przy uldze na start). Szczegółowa instrukcja: ZUS ZUA i ZZA 2026 – jak wypełnić formularze zgłoszeniowe?